جدیدترین اخبار :
  • دیدار معاونت فرهنگی و دانشجویی دانشگاه مذاهب اسلامی با معاون فرهنگی اجتماعی وزیر علوم
  • /یادداشت دکتر مختاری/ عقلانیت رضوی؛ مهمترین اصل در ارتباطات میان فرهنگی
  • چهاردهمین شماره مجله علمی، پژوهشی «فقه مقارن» منتشر شد
  • اعلام نفرات و آثار برتر اولین دوره مسابقه شعر و دلنوشته با موضوع "حرف دل امام دلها"
  • گزارشی از برگزاری اولین دوره مسابقه شعر و دلنوشته با موضوع "حرف دل امام دلها"

پایان نامه "شبیه سازی درمانی از منظر فقه مذاهب اسلامی" 13 خرداد دفاع می شود/ چکیده

تاریخ اطلاعیه : 99/03/07 | تعداد بازدید :190

جلسه دفاعیه پایان نامه «خانم علیزاده » دانشجوی مقطع کارشناسی ارشد، رشته  فقه مقارن و حقوق عمومی روز  سه شنبه مورخ  13 خرداد از ساعت  8-10در سالن جلسات دانشگاه مذاهب اسلامی برگزار می گردد.

 عنوان پایان نامه:

شبیه سازی درمانی از منظر فقه مذاهب اسلامی

استاد راهنما:  دکتر مبلغی

استاد مشاور: ندارد

استاد داور: دکتر هرندی

چکیده:

مساله­ ی شبیه سازی انسان در قرن اخیر به یک بحث جهانی و همگانی تبدیل شده است. اهمیت این دانش امروزه حیطه­ ی بزرگی را در بر گرفته است و بحث شبیه سازی درمانی و سلول­ های بنیادی زیر مجموعه­ ی این دستاورد هستند و کاربردهای فراوان این یافته امروزه در جهان در خدمت بشریت است.

پژوهش حاضر به­ بررسی شبیه سازی درمانی از منظر فقه مذاهب اسلامی می ­پردازد؛ و لازمه ی روشن شدن کامل این مقوله، این است که ابتدا شبیه سازی انسان به­عنوان سرشاخه­ی این علم به­طور کامل توضیح داده شود و بعد از آن به­شکل مفصل و همه جانبه، شبیه سازی درمانی و سلولهای بنیادی بررسی می­گردد.

توضیح آن­که با أخذ سلول جسمی و قرار دادن آن در تخمکی که هسته ­ی آن خارج گردیده است و با کشت و پرورش در آزمایشگاه، یک رویان حاصل میشود که در صورت قرار گرفتن در رحم و لانه گزینی تبدیل به انسان می­شود.

حال آن­که شبیه سازی درمانی درست در مرحله­ی قبل از انتقال به ­رحم می­باشد و مستلزم از بین بردن پیش رویان بوده و بدین لحاظ ابهام سقط جنین که عملی حرام است را ایجاد می ­نماید، اما از منظر فقه امامیه، اصاله البرائه و اصاله الاباحه و قاعده ­ی "کل شی ٍلک حلال حتی تعلم انه حرام ٌ بعینه فتدعه" و با توجه به این­که ادله­ ی منع سقط جنین ناظر به ­مراحل بعد از استقرار آن در رحم است، از بین بردن آن برای استحصال سلول­های بنیادی، قابل تجویز به­ نظر نمی­رسد و حکم اولی شبیه سازی جواز مطلق است. (به ­جز نظریه ­ای که قائل هستند به صدق قتل برای نطفه­ ی غیر مستقر که همان پیش رویان می­باشد.)

نظام حقوقی ایران، مخالفت با تمام این اشکال شبیه سازی را عقلایی نمی­داند و معتقد است که شبیه سازی درمانی را باید با وضع قوانینی مفید تجویز نمود. با توجه به موادی از قانون مدنی در باب اول از کتاب هشتم در مورد نسب مشروع و چگونگی الحاق ولد به والدین و هم­چنین با مراجعه به نظم عمومی و اخلاق حسنه، معلوم می­شود که از منظر حقوق ایران شبیه سازی انسانی را نمی­توان غیر مجاز اعلام نمود.

أخذ سلول از رویان و نیز بافت­ های بدن، ایجاد تمایز در آن­ها و تولید بافت جهت پیوند در فقه شیعه و حقوق ایران جایز است زیرا آنان قائل به جواز خرید و فروش اعضای انسان به انسان بیمار دیگر می­باشند و به استناد تبعیت سلول و بافت از کل مجموعه­ ی بدن،حق انتفاع و انتقال آن متعلق به صاحب اصلی سلول است و احکام مترتب بر بدن بر سلول یا بافت جدید کشت داده شده نیز مترتب است.

اما اهل سنت که پیش­تر از شیعه وارد این مبحث جدید شدند و نظرات و مقالات و کتاب­های فراوانی در این حیطه تولید و منتشر نموده ­اند نظر مطلق و یکسانی در مورد شبیه سازی درمانی انسان ندارند. گروهی معتقدند که جنین از لحظه­ ی آبستنی دارای روح است و برداشتن سلول­های بنیادی آن و از بین بردن حیات جنین به ­طور قطع و یقین حرام است زیرا او مخلوقی است که حیات انسانی را کسب کرده است و لو این­که به طریق شبیه سازی بوده باشد.

اما عده­ ای دیگر از علمای اهل سنت که قائل به ولوج روح از 4 ماهگی به بعد هستند معتقدند به دلایلی چند شبیه سازی درمانی مجاز است. از جمله دلایل:

الف) استفاده از پیشرفت­ های علم پزشکی برای حفظ سلامتی بشر، از باب واجب کفایی

ب)قاعده ­ی فقهی (أن الضرورات تبیح المحظورات) استثنایی است بر قاعده ­ی کلی رو جانشین حکم اصلی شود.

و در آخر بررسی شبیه سازی درمانی انسان از منظر حقوق بشر به این نتیجه رسیدیم که نوعی تعارض و عدم توافق واقعی بین گروه­ها مشاهده می شود و تفاوت نظرات کشورها ریشه در تفاوت نظام اخلاقی، مذهبی و نهایتاً حقوقی آن­ها دارد و تفاوت در هنجارهای اخلاقی و مذهبی کشورها، ریشه در تفکر آن­ها نسبت به منزلت انسان­ها دارد و این دیدگاه­های مختلف موجب عدم توافق میان کشورها شده و باعث شکاف در موضع ­گیری­های جهانی، از این موضوع گردیده است.

گروهی از کشورها که موافق شبیه سازی درمانی معتقدند که نه تنها با شبیه سازی درمانی کرامت بشری از بین نمی­رود بلکه از این رویان­ها به­ منظور اعطای حیات مجدد و تداوم زندگی یک انسان بیمار و حفظ کرامت او، پیشرفت دانش بشری استفاده می­شود.

و در نهایت این­که کفه ­ی ترازوی موافقان از مخالفان سنگین­ تر است. به امید این­که روزی جامعه به یک وحدت رویه در این زمینه برسد.

آرشیو اخبار
سامانه پیامکی و ایمیل

بازگشت به ابتدا